ریشه های آرمان ها در توسعه مشترک جهانی
امروزه عبارت "توسعه پایدار" به کلیدواژه سیاستمداران و جامعه مدنی تبدیل شده است. گرچه ریشه های این مفهوم به ایده های شکل گرفته در اروپا و در رابطه با مدیریت جنگل ها در قرن هفدهم باز می گردد، اما در نیمه دوم قرن بیستم بود که توسعه پایدار به مضمونی کلیدی در نهضت محیط زیستی تبدیل شد. تحقق مفهوم توسعه-ی پایدار در این بود که سیستم های اقتصادی باید با یک سیستم اکولوژیکی دارای منابع محدود و مشترک در جهان وفق پیدا کنند. یکی از اولین نمودهای این مفهوم به گزارشی با عنوان "محدودیت های رشد" [1] در سال 1972 بازمی گردد. در این مطالعه به این سوال پرداخته شد: در صورتی که روند رشد جمعیت جهانی، صنعتی شدن، آلودگی، تولید غذا و مصرف منابع بدون تغییر باقی بماند، چقدر طول می کشد که به محدودیت های رشد در زمین برسیم؟ نویسندگان با این سناریو پیش بینی کرده اند که ظرف یک قرن به فروپاشی جهانی دچار می شویم. اما در عین حال آن ها اعتقاد دارند که می توان با ادغام نگرانی های محیط زیستی و اقتصادی از این فاجعه جلوگیری نمود.
در روز هشتم دسامبر سال 2000 در جریان نشست سه روزه هزاره رهبران جهان در مقر سازمان ملل متحد، مجمع عمومی اعلامیه هزاره را تصویب نمود [3]. این اعلامیه حاوی چند تعهد سیاسی بود که بعدها به صورت اهداف توسعه هزاره (مجموعه ای از 8 آرمان به همراه 21 هدفی که باید تا سال 2015 تحقق یابد) بیان گردید [4]. مسیر پیشروی به سمت این اهداف هموار نبود و در سال 2015 جامعه بین المللی اهداف جهانی را مورد بازبینی قرار داد. در روز 25 دسامبر 2015، مجمع عمومی متشکل از 194 کشور عضو سازمان ملل متحد دستور کار توسعه 2030 را با عنوان دگرگون ساختن جهان ما : دستورکار توسعه پایدار 2030 [5] با پنج رکن مردم، سیاره، شکوفایی، صلح و مشارکت به تصویب رساندند. این دستور کار شامل 17 آرمان توسعه پایدار و 169 هدف مرتبط می باشد. 17 آرمان مذکور به گونه ای طراحی شده که "جهان ما را با پایان دادن به فقر، حفاظت از سیاره و تضمین شکوفایی برای همه دگرگون سازد". آرمان هایی که باید تا سال 2030 تحقق یابند عبارتند از : ریشه کن کردن فقر و گرسنگی؛ ارتقای سلامت، کیفیت آموزش و برابری جنسیتی؛ آب پاک و انرژی مقرون بصرفه، کار شایسته و رشد اقتصادی؛ شهرها و اقتصادهای پایدار؛ اقدامات جوی؛ صلح، عدالت و نهادهای قوی؛ و تقویت مشارکت جهانی برای توسعه پایدار. در شکل 5-1 آرمان¬های توسعه پایدار نشان داده شده است.
سازمان ملل متحد، فضا و توسعه پایدار
سازمان ملل متحد از اولین روزهای عصر فضا در استفاده از فضا برای توسعه پیشگام بوده است. ریشه های عصر فضا به اواسط جنگ سرد برمی گردد. یک باور در جامعه بین المللی وجود دارد که رقابت های شدید بین ابرقدرت ها می تواند به فضا کشیده شود و خطرات زیادی را برای بشر به همراه داشته باشد و یا اینکه اکتشاف در فضا و استفاده از فضای بیرونی می¬تواند برای کل بشر فایده داشته باشد.