اینکه آزمون نظام مهندسی چیست و چگونه میتوان در این آزمون شرکت کرد شاید سؤال بسیاری از علاقهمندان به این حرفه باشد. آزمون نظام مهندسی یا در واقع همان آزمون ورود به حرفه مهندسان، آزمونی است که با هدف ارزیابی توانمندیها و صلاحیتهای مهندسان توسط سازمان نظام مهندسی برگزار میشود. اما اینکه شرایط شرکت در این آزمون چیست و چه افرادی حق شرکت در آن را دارند، سؤالهایی است که قصد داریم در این مطلب به بررسی آنها بپردازیم. شما هم اگر علاقهمند ورود به حرفه مهندسی هستید و میخواهید از طریق گرفتن پروانه نظام مهندسی به فعالیتهای مختلف بپردازید این مطلب را از دست ندهید.
معرفی آزمون نظام مهندسی
آزمون نظام مهندسی، یکی از آزمونهای جامع و معتبری است که در حوزه مهندسی ساختمان برگزار میشود. داوطلبان از طریق قبولی در این آزمون، موفق به کسب پروانه اشتغال یا همان مدرک نظام مهندسی میشوند. این آزمون برای گروههای مختلفی برگزار میشود که شامل آزمون نظام کاردانی ساختمان، آزمون ورود به حرفه مهندسان و آزمون معماران تجربی میشود.
مدرک نظام مهندسی اعتبار بالایی دارد و افرادی که موفق به کسب پروانه اشتغال میشوند، مجوز اینکه پروژههای ساختمانی را تحت نظارت خود قرار دهند را پیدا میکنند. این آزمون توسط سازمان نظام مهندسی برگزار شده که این سازمان به عنوان یکی از نهادهای فعال در حوزه مهندسی ساختمان، مسئولیتهای زیادی را بر عهده دارد. وزارت راه و شهرسازی نیز بر فعالیت این سازمان نظارت میکند. در رابطه با نحوه برگزاری نیز لازم به ذکر است که آزمون تستی و ۴ گزینهای بوده و نکته جالبی که در آزمونهای نظام مهندسی وجود دارد، بر خلاف آزمونهای رسمی دیگر، کتاب باز بودن آن است.
شرایط شرکت در آزمون نظام مهندسی
شرکت در آزمون نظام مهندسی، مانند هر آزمون دیگری شرایط خاص خود را دارد. به این معنی که هر فرد با هر رشتهای نمیتواند در این آزمون شرکت کند و لازم است یک سری فاکتورها را دارا باشد. طبق ماده ۶ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، برای آزمون ورود به حرفه مهندسان، تنها فارغالتحصیلان رشتههای معماری، عمران، نقشه برداری، شهرسازی، تأسیسات برقی، ترافیک و تأسیسات مکانیکی در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری، با سابقه کار لازم و همچنین شرط سنی مناسب، مجاز به شرکت در این آزمون هستند. لازم به ذکر است که مدارک دانشگاهی باید مورد تایید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری باشد.
سابقه کاری لازم نیز از تاریخ اخذ مدرک تحصیلی تا زمان برگزاری آزمون برای هر مقطع شامل موارد زیر میشود:
- برای مقطع کارشناسی ۳ سال سابقه کار
- برای کارشناسی ارشد ۲ سال
- برای مقطع دکتری نیز ۱ سال
قبولی در این آزمون با اینکه کتاب باز است اما چندان راحت هم نیست. بنابراین داوطلبان باید با اطلاع از منابع آن درصدد آمادگی هرچه بیشتر خود تلاش کنند. منابع این آزمون با توجه به رشته تحصیلی داوطلبان متفاوت خواهد بود که برای بررسی آن میتوان به صفحه منابع آزمون نظام مهندسی مراجعه کرد.
شرایط سنی و سابقه کار در آزمون نظام مهندسی
علاوه بر مهندسان با مدرک دانشگاهی، معماران تجربی با مدرک حداقل دیپلم فنی و کاردانهای فنی ساختمان هم با مدرک مورد تایید وزارت علوم یا سایر وزارتخانهها و سازمانهای دولتی در صورت دارا بودن شرایط لازم میتوانند در آزمون نظام مهندسی ویژه خود شرکت کنند. دو شرط لازم برای این افراد دارا بودن کارت پایان خدمت یا معافیت دائم و همچنین عدم عضویت در سازمان استان است.
البته کاردانهای فنی و معمارهای تجربی، علاوه بر دو شرط فوق، لازم است از نظر سابقه کار و شرایط سنی نیز فاکتورهای لازم را دارا باشند که جهت اطلاع از جزئیات شرایط میتوانید دفترچه آزمون نظام مهندسی را مطالعه نمایید.
بعد از قبولی در آزمون نظام مهندسی چه باید کرد؟
داوطلبان بعد از قبولی در آزمون، چنانچه عضو سازمان نظام مهندسی نباشند، ابتدا باید به عضویت این سازمان دربیایند. بعد از تأیید عضویت متقاضیان، مرحله بعد ارسال مدارک مورد نیاز از قبیل مدارک تحصیلی، سابقه کار، مدارک هویتی و گواهی قبولی جهت صدور پروانه اشتغال به کار، به سازمان نظام مهندسی است.
پروانه اشتغال به کار چیست و چه مزیتی دارد؟
پروانه اشتغال مدرکی است که به واسطه دارا بودن آن، مهندسان صلاحیت پیدا میکنند به عنوان معماران و مهندسین ماهر و حرفهای در زمینههای مختلفی از قبیل نظارت، طراحی، محاسبات و اجرا به فعالیت بپردازند.
در واقع بر اساس ماده ۴ قانون نظام مهندسی و ساختمان، همه اشخاص حقیقی و حقوقی که در امور فنی بخشهای ساختمان و شهرسازی فعالیت میکنند، نیازمند تایید صلاحیت حرفهای زیر نظر وزارت مسکن و شهرسازی هستند.
صدور پروانه اشتغال به کار برای گروههای مختلف مهندسان، به صورت پروانه اشتغال به کار مهندسی، کاردانهای فنی و معماران تجربی به صورت اشتغال به کار تجربی و برای کارگران به صورت پروانه مهارت فنی صادر میشود.
در واقع پروانه اشتغال در این حوزه به سندی رسمی اطلاق میشود که تایید کننده صلاحیت حرفهای اشخاص جهت فعالیت در امور مورد نظر است. مطمئناً افراد دارای این سند، فرصتهای شغلی بیشتری به دست خواهند آورد.
ماده ۲۷ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان چیست؟
ماده ۲۷ قانون نظام مهندسی با هدف تسهیل فرایند کارشناسی و همچنین بهرهمندی بهینه از تخصص افراد با تجربه و ماهر در زمینههای مهندسی تصویب شده است. مطابق با این ماده، کلیه وزارتخانهها، مؤسسات دولتی، نیروهای انتظامی و نظامی، شرکتهای دولتی و شهرداریها، در صورت رعایت آییننامهی خاصی که با پیشنهاد مشترک وزارت دادگستری و وزارت مسکن و شهرسازی توسط هیئت وزیران تصویب شده است، مجاز هستند جهت ارجاع امور کارشناسی، به جای استفاده از کارشناسان رسمی دادگستری، از مهندسینی که پروانه اشتغال دارند و توسط سازمان استان معرفی شدهاند بهره ببرند.
البته برای اخذ پروانه کارشناسی رسمی ماده ۲۷ قانون نظام مهندسی یک سری شرایط عمومی از قبیل عدم اعتیاد به مواد مخدر و شرایط اختصاصی و … نیاز هست که جهت اطلاع از آن ها میتوانید به دفترچه راهنمای ثبت نام آزمون نظام مهندسی مراجعه نمایید.
مزیتهای قبولی در آزمون نظام مهندسی
با قبولی در آزمون نظام مهندسی، مزیتهای زیادی شامل حال پذیرفته شدگان میشود. اولین مزیت اینکه حداکثر تا مدت ۳ سال از تاریخ آزمون، مهلت اخذ پروانه اشتغال به کار مهندسی وجود دارد. بنابراین چنانچه فرد قبول شده کارت پایان خدمت را نداشته باشد، باید در این ۳ سال بتواند کارت پایان خدمت خود را دریافت کند تا امکان کسب پروانه اشتغال را به دست آورد. در نتیجه با گرفتن پروانه، فرصت انجام فعالیتهای حرفهای در زمینههای مختلف مهندسی ایجاد میشود.
همچنین از نظر اعتبار و شناخت حرفهای، فرد به سطح بالایی در جامعه مهندسی دست پیدا میکند. با قبولی در این آزمون همچنین امکان همکاری در پروژههای بزرگتر فراهم میشود و در نهایت اینکه به دلیل داشتن مجوز رسمی و همچنین صلاحیت در انجام پروژهها، امکان افزایش درآمد وجود دارد.
جمعبندی
برای ورود به حرفه مهندسی ساختمان و کسب صلاحیتهای لازم و انجام فعالیتهای حرفهای یک سری مراحل لازم است. آزمون نظام مهندسی به عنوان مهمترین مرحله به شمار میآید که علاقهمندان به این حرفه، باید با اطلاع از منابع، آمادگی کامل خود را برای این آزمون آماده کنند. تا در ادامه این فرایند پس از قبولی در آزمون بتوانند برای کسب پروانه اشتغال به کار و پذیرفته شدن در آزمون ماده ۲۷ قانون نظام مهندسی یا انجام فعالیتهای مهندسی حرفهای اقدام کنند.
صفحات مرتبط